خرید بک لینک
 

گیلان دیروز

بیشتاوسی شکمدار زنای گیل خوره ، اما نه هر گیلی.
شنیده ای زن حامله گلِ می خورد اما نه هر گلِی.
شنیدن کی بود مانند دیدن.
 
 
 
پارسال فوکودیم گیلَ سر، ایمسال فوکونیم دیلَ سر .
پارسال غم و غصه ها را می ریختیم روی گِل ، امسال می ریزیم روی دِل .
 
پالان دوج خو تُخمه درزن نزنه .
پالان دوز به بیضهً خودش سوزن نمی زند.
آدم عاقل مُشت به نیشتر نمی زند .
 
پلا از شکم دواره ، مُحبت از دیل دنواره .
پلو از شکم می گذرد ولی محُبت از دل نمی رود .
 
پول بوشو کوتر بوشو آی وای می کوترزاکان .
پولم رفت ، کبوترم رفت، وای بر حال جوجه کبوترهایم .
 
پیچا کی پیره به ، به ایشپتکا ، گیله مرد کی پیره به ، تازه به کدخُدا.
گربه که پیر میشود ، میشود گربه پیره . مرد روستائی گیلان که پیر میشود ، تازه میشود کدخُدا.
 
پیربازارَ رنگَ نیده ، بادکوبه گبه زنه .
رنگ پیربازار( نام شهری در حومه رشت ) را ندیده ، از سفر باکو تعریف میکند .
 
پیله دریا اگر خو کونَ صدایا بیشتوه ، انَ دیل ترکه.
دریا اگر صدای خروش خودش را بشنود ، دلش از ترس می ترکد.
بی خبر شاد و با خبر فسرده است .
 
انــی لـحـاف تـازه بـوسـته.
تجدید فراش کرده . کارش جور شده. نانش در روغن افتاده.
 
 
 
باره خــر بــره ، گوزه کی کونه ؟ یابــو.
بار را خر می برد و گوزش را یابو در می کند.
که رنج بار با گاو است و آید ناله از گردون.
 
بج بجه دینه رنگ اوسانه ، آدم آدمه دینه فند اوسانه .
برنج برنج را می بیند رنگ برمی دارد ، آدم آدم را می بیند فن( زرنگی ، مردرندی ) بر میدارد ( یاد می گیرد).
 
بـلائی کی سردپلا مرا رفابه ، اونه گمج مرا فیشان.
بلائی که با پلو سرد رفع می شود چه بهتر که آن را با ظرفش دور بیندازی .
 
بمرده مرغ و دانه اوچینی .
مرغ مرده و دانه برچینی .
خر لنگ و بار شیشه .
کلاغ و بار الاغ .
 
بو شو ناخوشه ره یخ باوره .
رفته برای مریض یخ بیاورد .
رفته برای سهراب نوشدارو بیاورد.
رفت بجائی که بازگشت او سخت است .
 
بـوشو بـوشو ، تــی خـاج سره لا بنه .
برو برو ، لای تَرک خودت را بپوشان .
برو اینقدر کُرکُری نخوان .
 
باهار آیه ، سختی لاتان گوذره .
بهار میاید ، سختی لاتها می گذرد.
 
باهاره باران بوخوره می سرو می ورزا سره
پائیز باران بوخوره می سگ و می زن ماره سره.
باران بهار بخورد توی سرمن و سر گاو نر من
باران پائیز بخورد توی سر مادر زن و سر سگ من .
 
ای تا کفش لنگه بیافته ، واپرسه چیره مردوم پابرانده گردیدی .
یک لنگه کفش پیدا کرده ، می پرسد ، چرا مردم پابرهنه راه می روند .
وای به روزی که گدا معتبر شود .
 
ای تا نوخورمکا واترسن ، ای تا پا نوشورمکا .
یکی از آدمی که می گوید نمی خورم باید ترسید ، یکی از آدمی که می گوید پا نمی شویم .
 
ای دسگی فاده ، دو دسگی فاگیره .
با یک دست می دهد ، با دو دست می گیرد .
 
ای نفر شین به طشت خوره ، ای نفرشین به پشم .
یکی را ز ماهی رساند به ماه / یکی را زمه اندر آرد به چاه ( سعدی )
 
اونی پاماله ، تی تابوته .
جای پای او قد تابوت توست .
 
 
.
 
 
 
اما ن امی پـئـره سوفره بیده ایم .
ما رنگ سُفره پدرمان را دیدیم.
از اسب افتاده و از اصل نیفتاده .
 
او وخت کی روبار کله آب دبو ، اما چور بیم ، هسه کی ده چور اندر چوریم .
آنوقتی که همه دارا بودند ما فقیر بودیم ، حالا که دیگر فقیر اندر فقیریم .
 
ـ می سر بو بو آستانه گمج.

از حرف زدن زیادت سرم همچو ظرف سفالین آستانه ورم کرد.
 امی مزار سر دینرین فاتحه خوانی تی پیشکش.
به قبر ما نرین فاتحه خوانی پیشکشت.

می ره گاب گو آب بیگیفته .
برایم پاپوش دوخته ، درد سر ساخته.




انقذه داره کی از انی دوماغ پره فیوه .
پولش از پارو بالا میرود.


 انــی بج واجور داره .
خرش می رود ، حرفش در رو دارد .


توند بیشی گیدی بیجی ،سوست بیشی گیدی گیجی .
تند بری میگن حرام زاده ای ، سست بری میگن گیجی .


 انه دوز فاندم ببره دوساق خانه .
دزد به دستش نمیدهم تا به زندان ببرد .


 


انی واسخوسته آدم ، صدسال پاکی ناره .
کسی که تنه اش به تنه او بخورد ، تا صد سال پاک نمی شود .
 
اگه بدانی می حال زاره ، تی تومان کنی دکفی به صارا. 
اگر از حال زارم خبر داشته باشی ، شلوارت را درمی آوری و سر به صحرا میگذاری.

اسب ِ ره خاش فوکونه ، سگ ِ ره واش.
جلوی اسب استخوان می ریزد ، جلوی سگ علف.
 

هر کاری که میکند اشتباه ، و از روی نادانیست.
از لاغری ماهی خوشک غازیان ِ مانه.
از بس که لاغر است ، شبیه ماهی خشک غازیان است.
 

4از دولتی بج سوررفم آب خوره.
به لطف برنج ، علف هرزهم سیراب میشود.
 

از حاج حاجی ام کرایه خانه فیگیره.
از روی خساست از چلچله هاهم کرایه می گیرد.
 

از او تومان بکندانه.
از آن پاچه ور مالیده هاست.


ا پیله گی آدم ، لاره تورب ِ مانه .
آدم به این گُندگی همچون ترُب بی بو و خاصیت است.
بدرد هیچ کاری نمی خورد.
 

از عسل شیرین تر تریاک موفته .
تریاک مفت از عسل شیرین تر است.
 

از گول چی بیدئیم تا از گولابش بیدینیم .
از گل چه خیری دیده ایم تا از گلابش ببینیم.
 

اگه تو شنبه ای من چهارشنبه یم.
اگر تو زرنگی من از تو زرنگ ترم.
 
 
آب مرا نشه سیا کلاچه سیفیده کودن.
کلاغ سیاه را با آب نمی توان سفید کرد؛ ننگ با رنگ پاک نمیشود.
 

آخوند موفته بیده ، کرا خو ساکودانی رم سرکیتاب واکونه.
آخوند مفت پیدا کرده، دارد طالع توله سگ هایش را هم میبیند.


آدم خو آبه دینه ور زنه.
بی گدار به آب نزن ، اول گز کن بعد پاره کن یا گز نکرده پاره نکن.
 

آدم خودا گیر دکفه، گدا گیر دنکفه.
گیر غضب و بی مهری خدا بیفت دون همتی آدم گدا صفت نیفت.
 

آدم خر ببه ، گیرفتار خر نبه.
آدم خودش خر بشه بهتره تا که گرفتار خر بشه.
 

آدم به گبه ، حیوان به لافند.
آدم حرف سرش میشود ، حیوان فقط طناب و افسار.


آدم چوس خور دوتا خرج داره .
خرج آدم خسیس دو برابر است.
 

آدم خو دسه شال کونه ویجا گرمه نوکونه .
آدم دست یخ کرده اش را در ک..... شغال گرم نمیکند.
از نو کیسه توقع نداشته باش.
 

آدم دیل وا وسعت بداره.
با ریسک خطر و بیم هلاک بایستی مصمم کار شد. دل آدم باید بزرگ باشه.
 

آدمه قسمته سیمرغ نتانه بردن.
قسمتی که ترا نیافریدند ـ گر سعی کنی میسرت نیست.
 
 
 
 
 
   
 

 

برم چقد خسته بيبه خيار جلاقسته به!

يعني:«شاخه درخت هر چقدر ميوه و بار بيشتري داشته باشد در اثر سنگيني ،ميوه هايش آويزان تر مي شود.»

فرد گوينده با اين مثل به ديگران مي خواهد بگويد:كه با بالا رفتن سن و از راه رسيدن دوران پيري ،توان جنسي و بنيه بدني فرد ضعيف تر مي شود.(كلمه «برم» استعاره از انسان و «خيار »استعاره از آلت تناسلي)

مثلا به فردي كه دوران جواني وي در حال سپري شدن است ولي هنوز مجرد مانده اين مثل صدق مي كند.

 

 

اون دیمیزه تره آب بره!

او بشاشد، آب تو را می برد .

هبگامي كه كسي  ادعا ي غلبه و فايق آمدن بر فردي ديگر را كه از نظر زور و هيكل از او بالاتر است را دارد ،اين جمله گفته مي شود.

 

انــه دهنه دبدی ، انــه کون به حرف آیه .

دهنش را هم ببندی ، از بس که پر حرف است ، از ماتحتش به حرف خواهد آمد . كنايه از آدم پر حرف.

 

تی ماچیا ناخایم تی دماغ گزه یا مرا ونسین

بوسه ات را نمي خواهم  لطفا دماغت را به من نمال. کنایه از:محبت و مهربانيت رو نمیخوام فقط به من ضرر نزن!

«مرا به خیر تو امید نیست شرّ مرسان»

 

 

 

 

 
 

 
در پست قبل مطالبي در مورد اربا دوشاب آورده شد
در اينجا به مثل ها و كنايه ها يي كه در اين مورد در گيلان رواج دارد مي پردازيم:
 
_دوشاب خور انگوشت :انگشت دوشاب خوري كه همان انگشت سبابه است.
 
_اربه دوشاب موني،هم عسل مين جا گيري هم شيريني مين: به اربه دوشاب ميموني هم در ميان عسل جاي ميگيري هم ميان شيره، به كنايه به شخصي كه با همه ي مردم مي جوشد اطلاق ميشود.
 
_فلاني اربه لوله مانه :چون در خت و شاخه هاي درخت اربه راست و كشيده است،يه كسي كه راست و كشيده قامت است؛ نيرومند و پر قدرت است.
 
 
-عين اربه لوله: چون چوب درخت اربه خوب مي سوزد ،بدين جهت هر هيزومي كه زود آتش بگيرد و خوب بسوزد به آن مثل مي زنند.
 
_كورد كوله نازا دي دوشاب پله يخه گيره: بچه كرد را ناز بدهي تقاضاي پلوي همراه دوشاب ميكند،كنايه از كسي كه در خور محبت نباشد،لطف بكني توقعشان زياد مي شود.
 

برچسب: نویسنده: قاسم رمضانی لیمائی تاريخ: يکشنبه 23 آذر 1393 ساعت: 9:54

صفحه بندی